Waarom geen vrouw in het ambt?

De Rijnsburgse boys, niet te verwarren met de voetbalclub Rijnsburgse Boys, gaan sinds zaterdag 21 maart hun eigen weg.

Wie zijn die boys? Het is een aantal behoudende predikanten, ouderlingen en diakenen binnen de Christelijke Gereformeerde Kerken (CGK) die zich niet kunnen verenigen met het feit dat in een aantal kerken vrouwelijke ouderlingen en diakenen worden toegelaten.

Zij noemen zich de groep Rijnsburg. En daarom noem ik hen de Rijnsburgse boys en zij beweren ongeveer driekwart van het kerkverband te vertegenwoordigen.

Al jaren wordt er in de CGK gediscussieerd over de vrouw in het ambt. De Generale Synode (de hoogste kerkelijke vergadering) wijst sinds 1998 alle verzoeken hiertoe af. Er worden een aantal revisieverzoeken ingediend, maar die halen steeds geen meerderheid. Totaal worden alle 50 revisieverzoeken afgewezen.

Zoals gezegd zijn er een aantal gemeenten die besloten om vrouwelijke ambtsdragers toe te laten omdat een toestemming van de synode er toch nooit komt.

Als klap op de vuurpijl hebben inmiddels enkele Christelijke Gereformeerde kerken die plaatselijk samenwerken met een Nederlandse Gereformeerde Kerk (NGK) al een vrouwelijke dominee.

Dr. Douwe Steensma, emeritus predikant in Feanwâlden (Veenwouden), kan er na grondige studie niet meer onderuit dat vrouwen predikant, ouderling en diaken mogen zijn. Steensma: “Geen probleem voor Paulus, maar hij wilde niemand ergeren”.

En als de Bijbel dan geen vrouwelijke ambtsdragers verbiedt, waarom trappen de tegenstanders dan al 28 jaar op de rem? Kunnen zij zich niet eens afvragen waaraan ze zich ergeren? Natuurlijk ergeren ze zich aan hun moderne collega’s die wel de vrouw in het ambt accepteren en bovendien een andere visie hebben over praktiserende homoseksuelen. De Rijnsburgse boys willen alles bij het oude laten. De kerkorde van de CGK blijkt bij hen op dit punt boven de Bijbel te staan.

Ja, zo kun je alles naar je hand proberen te zetten en geen enkele bereidheid tonen om de ander tegemoet te komen.

Vrouwen fungeren over het algemeen uitstekend in de kerkelijke ambten. Zorgen voor verfrissende inzichten en kunnen ervoor waken dat kerkenraadsvergaderingen niet verzanden in eindeloos geouwehoer.

In een interview in het Nederlands Dagblad antwoordde dr. Steensma op de vraag of de kerkenraadsvergaderingen anders zouden verlopen als er niet alleen mannen om tafel zitten, dat er volgens hem misschien iets meer aandacht voor de gevoelskant zou zijn. “Het is niet voor niets dat bij de schepping man en vrouw aan elkaar verbonden zijn. Samen vormen zij een beeld van God. En als er dan tijdens zo’n vergadering alleen mannen zijn – ja, dan mis je wel iets. Als ik thuiskwam zei mijn vrouw weleens: hebben jullie daar en daar wel aan gedacht?”

Op bezoek bij zieken en eenzamen kunnen vrouwen een troostende arm om de hals slaan, zonder te worden beschuldigd van grensoverschrijdend gedrag.

Dominee Almatine Leene, zie foto, is momenteel predikant in Hattem en was de eerste vrouwelijke predikant in de Gereformeerde Kerken Vrijgemaakt (in 2023 opgegaan in de Nederlandse Gereformeerde Kerken). Omdat ze niet in haar eigen kerkverband aan de slag kon was ze voorheen predikant van de Nederduits Gereformeerde Kerk van Stellenbosch (Zuid-Afrika), vertelde ze in een interview aan de NOS. Van 2020-2021 was zij Theoloog des Vaderlands. Wanneer je haar hoort preken besef je dat menige mannelijke collega niet in haar schaduw kan staan.

Zien de Rijnsburgse boys vrouwen in kerkelijke functies wellicht als een bedreiging voor hun mannenwereldje? Ik weet het niet, maar het zou mij niet verwonderen.

Het afgelopen jaar was het vooral een bespottelijke vertoning in de CGK. De synode wilde niet meer bijeenkomen; in wezen was er geen basis meer om te vergaderen. En ja hoor, één kerkenraad stapte naar de rechter om af te dwingen dat de synode toch weer zou gaan vergaderen. De rechter stelde hen in het gelijk en daarom wordt er in Hoogeveen een synode gehouden. Maar die komt nu als mosterd na de maaltijd. Want, zoals gezegd, hebben de Rijnsburgse boys sinds zaterdag jongstleden het kerkelijke speelveld verlaten en werken nu aan hun eigen kerkelijke vergaderingen. Daar komt nog bij dat er ook nog een derde groep is die zich wel herkent in de bezwaren van de Rijnsburgse boys, maar niet de CGK willen verlaten. Een soort middengroep dus. Wat een zooitje als je het goed bekijkt.

Er werd nog een compromis bedacht waardoor men samen kon blijven in het kerkverband. Maar de Rijnsburgse boys hielden hun poot stijf en wilden geen druppel water bij de wijn doen. Hun visie was allesbepalend. Ze moeten zich diep schamen. Realiseren zij zich wel dat iedere kerkelijke scheuring families en gezinnen soms voorgoed van elkaar verwijderen? Is dat het waard?

De CGK in Leeuwarden, waar ik veertien jaar koster was, heeft inmiddels ook vrouwelijke kerkenraadsleden.

En sinds ik weer tot de Protestantse Kerk Nederland (PKN) behoor zie ik iedere zondag vrouwelijke ouderlingen en diakenen. De vrouwelijke dominees die ik tot nu toe hoorde deden absoluut niet onder voor hun mannelijke collega’s.

Toegegeven: kerken van Gereformeerde Bonds-signatuur – een behoudende richting binnen de PKN – accepteren nog maar mondjesmaat vrouwelijke ambtsdragers.

Naar mijn mening zouden de kerken die voorstander zijn van de vrouw in het ambt moeten overwegen om zich aan te sluiten bij de Nederlandse Gereformeerde Kerken. En die spelen met de gedachte om op termijn in de PKN op te gaan.

21 maart – De kerkelijke Rijnsburgse boys denken misschien te winnen, maar spelen gelijk want er zijn alleen maar verliezers.

21 maart – Precies op deze zelfde dag speelt voetbalclub Rijnsburgse Boys gelijk tegen ACV Assen met 1-1. Hoofdtrainer René van der Kooij baalt als een stekker en is zeer teleurgesteld na het harde werken van zijn club.

Al met al een negatieve reclame voor de Boodschap die de kerk hoort uit te dragen. Buitenstaanders kunnen denken: als dat een kerk is, mij niet gezien.